• SIŁOWNIA PAMIĘCI

    STAROŚĆ DOTYCZY NAS WSZYSTKICH

    – UCZYŃMY JĄ LEPSZĄ!

  • SPRAWNY UMYSŁ TO SAMODZIELNOŚĆ I BEZPIECZEŃSTWO SENIORÓW

    Zaburzenia pamięci mogą być bardzo groźne – co roku w Polsce 4 tysiące zaginionych to osoby starsze i liczba ta stale wzrasta. Codziennie wychodzi z domu i nie może odnaleźć do niego drogi powrotnej ponad 10 seniorów!

    Niestety zaginięcia osób starszych spowodowane najczęściej zaburzeniami pamięci i depresją często kończą się tragicznie.

    Zaburzenia pamięci w wieku senioralnym mogą mieć różny charakter i przebiegać z różnych natężeniem – od niewielkich kłopotów z pamięcią, przez łagodne zaburzenia poznawcze, aż po choroby otępienne (zwane też demencją), które są jedną z najczęstszych przyczyn niesamodzielności osób starszych.

    Żyjemy coraz dłużej - według prognoz GUS do 2050 r. seniorzy będą stanowić ok. 40% społeczeństwa – i częściej mierzymy się z problemami chorób, w których czynnikiem ryzyka jest wiek. Dlatego tak ważna jest profilaktyka zdrowotna – zarówno dla ciała jak i umysłu.

  • WARTO WIEDZIEĆ

    Mamy obecnie do czynienia z feminizacją starości. Wśród osób w wieku 65+ większość stanowią kobiety – na 100 mężczyzn przypada 142 kobiety, im wyższy przedział wiekowy tym więcej kobiet.

    W Polsce ponad 80% niesamodzielnych seniorów pozostaje pod opieką rodziny – najczęściej opiekunami są współmałżonkowie oraz dzieci, a zdecydowana większość tych osób to kobiety w wieku 45-64 lata.

    Sprawnie działająca pamięć pozwala nam samodzielnie funkcjonować i jest strażnikiem naszej tożsamości. Wyróżniamy wiele rodzajów pamięci, według kryteriów takich jak: czas przechowywania informacji, treść, udział świadomości i zmysłów w przetwarzaniu informacji.

    Na choroby neurodegeneracyjne, jak np. choroba Alzheimera, Parkinsona, Picka, czy zaburzenia naczyniowe, cierpi w Polsce około 500 tys. osób. Według statystyk objawy demencji obserwuje się u ok. 6% osób w wieku 60 lat oraz 25% osób po 85. r.ż. - połowa z nich to chorzy na chorobę Alzheimera.

  • Regularny trening umysłu ma dla funkcjonowania poznawczego takie samo znaczenie, jak regularne ćwiczenia fizyczne dla kondycji ciała!

    POZNAJ SIŁOWNIĘ PAMIĘCI

    TRENINGI UMYSŁU DLA SENIORÓW

  • Treningi umysłu

    To rodzaj ćwiczeń intelektualnych, które w kompleksowy sposób angażują różne obszary i funkcje mózgu. Umiejętności, które należy ćwiczyć to m.in. logiczne myślenie, pamięć, kreatywność, koncentracja i koordynacja wzrokowo-ruchowa.

    Badania dowodzą, że systematyczne ćwiczenia umysłu przynoszą wymierne efekty – poprawę sprawności umysłu lub utrzymanie aktualnego stanu i niedoprowadzenie do jego pogorszenia, a czasami do spowolnienia procesu starzenia się i pojawienia zaburzeń umysłu.

    Siłownia Pamięci

    To praktyczny i bezpłatny narzędziownik zawierający materiały pomocne w przygotowaniu i prowadzeniu treningów umysłu z seniorami. Projekt został opracowany z myślą o grupowych treningach - prowadzonych np. na uniwersytetach trzeciego wieku, w domach opieki i klubach seniora – oraz treningach prowadzonych w warunkach domowych – ćwiczenia indywidualne lub w parze np. z członkiem rodziny. Przyjazna formuła Siłowni Pamięci umożliwia osobom bez żadnego doświadczenia – opiekunom, członkom rodziny – korzystanie z ćwiczeń, które mogą pozytywnie wpłynąć na samopoczucie i kondycję poznawczą seniora.

    Na Siłownię Pamięci składa się kilka elementów

    • materiały do zajęć grupowych, indywidualnych oraz w parze (poradnik, scenariusze zajęć, ćwiczenia wraz z kartami pracy)
    • aplikacje na tablet – MEMO dzień, MEMO pamiątki, MEMO trening 
    • dodatkowe materiały szkoleniowe np. filmy, webinaria
    Korzystanie z Siłowni Pamięci warto rozpocząć od zapoznania się z treścią Poradnika – znajdują się w nim ważne informacje ogólne o treningach umysłu, wskazówki jak pracować seniorami oraz jak korzystać z proponowanych ćwiczeń i scenariuszy zajęć. Poradnik odnosi się przede wszystkim do zajęć grupowych, ale pomocny będzie również do przygotowania treningów indywidualnych oraz w parze, wykonywanych w domu. Przejdź do Poradnika
  • POMYSŁ

    Pomysł na Siłownię Pamięci zrodził się przy okazji badań przeprowadzanych przez Fundację Stocznia. Okazało się, że choć instytucje i ośrodki opieki mają bardzo dużą swobodę w tworzeniu oferty zajęć dla seniorów, i choć w wielu przypadkach jest ona bardzo bogata, to aktywności związane z treningiem umysłu są dość rzadko dostępne. Pewne ich elementy są włączane do terapii zajęciowej (robienie krzyżówek, wykreślanek), ale jak pokazują badania, pożądane efekty przynosi jedynie kompletny, systematyczny trening. Brak odpowiednich i gotowych materiałów do ćwiczeń powoduje małą dostępność podobnych zajęć, co przekłada się w konsekwencji na niski poziom świadomości seniorów i ich rodzin na temat możliwości i korzyści trenowania umysłu.

    Fot. Dom Pomocy Społecznej w Gdyni, ul. Pawia 31

    Fot. Dom Pomocy Społecznej w Gdyni, ul. Pawia 31

    Dlatego też, powstała Siłownia Pamięci – by udostępniać i upowszechniać treningi umysłu dla osób starszych. Stale rozwijamy i wzbogacamy zasoby strony www o kolejne materiały, organizujemy szkolenia i webinaria oraz staramy się wspierać merytorycznie i dostarczać drukowane materiały tam, gdzie jest to potrzebne.
    Z racji na panującą od marca 2020 roku pandemią i konieczną z tego powodu izolacją osób starszych podjęliśmy decyzję o poszerzeniu zasobów Siłowni Pamięci o treningi umysłu do pracy indywidualnej w warunkach domowych. Duże zainteresowanie, z jakim się spotkaliśmy, zarówno ze strony osób prowadzących zajęcia grupowe jak i samych seniorów i ich rodzin, motywuje nas do dalszej pracy nad materiałami oraz do upowszechniania treningów umysłu w Polsce.

    Fot. Dom Pomocy Społecznej w Gdyni, ul. Pawia 31

  • O NAS

    Realizatorem projektu Siłownia Pamięci jest Fundacja Stocznia.
    Jesteśmy organizacją pozarządową, która od 11 lat wspiera i upowszechnia skuteczne i innowacyjne rozwiązania problemów społecznych w Polsce. Działamy na rzecz osób i instytucji, które chcą zmienić swoje otoczenie na lepsze.

     

    Projektujemy rozwiązania dla codziennych problemów

     

    Rozwijamy i upowszechniamy dobre praktyki, tworzymy narzędzia ułatwiające działalność społeczną, prowadzimy badania społeczne, szkolimy oraz opracowujemy materiały edukacyjne. Z efektów naszych działań korzystają m.in. seniorzy, uczniowie i nauczyciele, mieszkańcy, aktywiści i urzędnicy samorządowi z całej Polski.

    Wierzymy, że wiele ważnych społecznie potrzeb wymaga nowego podejścia, konsekwencji oraz zaangażowania. Dlatego też, jednym z obszarów naszego działania są innowacje społeczne, w ramach których prowadzimy projekt Siłownia Pamięci.

     

    Więcej na stocznia.org.pl

  • AUTORKI

    Siłownia Pamięci jest oparta na wiedzy i pomysłach osób z wieloletnim doświadczenie pracy z osobami starszymi.

    dr Edyta Bonk

    współautorka poradnika oraz scenariuszy zajęć

    Psycholożka rozwojowa. Zajmuje się psychologicznymi aspektami aktywnego starzenia się oraz stymulacją poznawczą seniorów (treningi pamięci, treningi twórczego myślenia). Interesuje się arteterapią, wpływem ruchu, muzyki i tańca na ciało i psychikę. Współpracuje z trójmiejskimi uniwersytetami trzeciego wieku oraz domami pomocy społecznej. Jest certyfikowaną Terapeutką Tańcem i od wielu lat prowadzi zajęcia choreoterapii. Na sopockim wydziale Uniwersytetu SWPS prowadzi zajęcia z zakresu psychologii rozwojowej, badań empirycznych, aktywizacji potencjału osób w wieku senioralnym oraz metod radzenia sobie ze stresem.

    Maria Jarco-Działak

    współautorka scenariuszy zajęć oraz ćwiczeń

    Psycholożka, gerontoterapeutka, neuropsycholożka, liderka projektów skierowanych do seniorów i ich rodzin. Specjalizuje się w pracy z osobami starszymi cierpiącymi na zaburzenia poznawcze i zespoły otępienne. Wieloletnia współpracowniczka Ośrodka Pomocy Społecznej dzielnicy Praga Południe w Warszawie. Prowadzi autorskie treningi pamięci, terapię indywidualną osób starszych oraz grupy terapeutyczne i psychoedukacyjne dla rodzin osób cierpiących z powodu zespołów otępiennych.

  • współautorki ćwiczeń - uczestniczki I edycji projektu

    Mirosława Cuper, zastępca kierownika, pielęgniarka, Ośrodek Opiekuńczy dla osób przewlekle chorych, Gdynia

    Dorota Haponik, terapeuta/kierownik/pedagog, Dom Dziennego Pobytu dla Seniorów Caritas Diecezji Warszawsko-Praskiej, Warszawa

    Dagmara Kalinowska, terapeuta, Tymczasowy Ośrodek Opiekuńczy, Gdynia

    Małgorzata Kępska, kierownik Dziennego Domu Pomocy Społecznej, Gdynia

    Barbara Kluk, terapeuta zajęciowy, Dzienny Dom Pomocy Społecznej, Gdynia

    Agata Kowalewska, kierownik Środowiskowego Domu Samopomocy, Gdynia

    Hanna Kurdybelska, pedagog, Środowiskowy Dom Samopomocy, Gdynia

    Katarzyna Mazuruk-Russ, psycholog, Ośrodek Wsparcia dla Seniorów Nr 1, Ośrodek Pomocy Społecznej dzielnicy Bielany m.st. Warszawy

    Dominika Miszkiewicz, terapeuta zajęciowy, Tymczasowy Ośrodek Opiekuńczy, Gdynia

    Maria Ewa Paprocka, trener technik pamięci

    Joanna Sobczak, terapeuta zajęciowy, Zespół Dziennych Domów Pomocy Filia nr 2 „Klub Ogrody” w Poznaniu

    Karolina Sosnowska, terapeuta-psycholog, Środowiskowy Dom Samopomocy, Gdynia

    Katarzyna Surdyka, neurologopeda, Szpital Wojewódzki w Gdyni, szpital św. Wincentego a Paulo

    Katarzyna Zasowska, psycholog, Dom Pomocy Społecznej, Gdynia

    konsultanci

    Katarzyna Stec, zastępca dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Gdyni

    Marek Szymański, kierownik Centrum Wsparcia Seniorów w Gdyni

    pomysłodawczynie i koordynatorki projektu

    Anna Bartol, Fundacja Stocznia, Warszawa

    Agata Bluj, Fundacja Stocznia, Warszawa

    Maja Durlik, Fundacja Stocznia, Warszawa

    Magdalena Gawin, Marzycie i Rzemieślnicy. Dom Innowacji Społecznych, Warszawa

    Marta Tafil-Dalach, Fundacja Stocznia, Warszawa

    Maria Wiśnicka, Fundacja Stocznia, Warszawa

  • Partnerem Siłowni Pamięci jest Miasto Gdynia, a w szczególności Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej oraz Laboratorium Innowacji Społecznych

    Projekt dofinansowany ze środków Rządowego Programu na rzecz Aktywności Społecznej Osób Starszych na lata 2014-2020

    Projekt dofinansowany ze środków Narodowego Instytutu Wolności - Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich